‍‍پیرامون عدد سیزده و سیزده به در

در اساطیر ایران عمر جهان هستی دوازده هزار سال است و پس از این دوره جهان بسته می شود. انسانهایی که وظیفه‌ی آنها در جهان هستی، جنگ علیه اهریمن است با سپری شدن این دوران و ظهور منجی موعود، سوشیانس، سرانجام به پیروزی می‌رسند و در هزاره‌ی سیزدهم با راهنمایی او در بهشت به زندگی خود ادامه می دهند. به همین دلیل نیز، روز سیزدهم که در واقع نمادی از زندگی انسان در پردیس است، متعلق به ستاره‌ی باران دانسته می‌شد چون بارش باران بهاری باعث سرسبزی و طراوت زمین می‌شد و تمثیلی از بهشت را به وجود می‌آورد. این اعتقاد در ایران باستان موجب می شد سیزدهم نوروز، روز ویژه‌ی طلب باران بهاری برای کشتزارها انگاشته شود. بدیمن یا خوش‌یمن بودن این روز نحسی سیزدهم ظاهراً- بنا به روایات متفاوتی- از غرب آمده و ربطی به ایران ندارد، بعضی نقل قولها از امام صادق هم گذشته از اینکه ربطی به ماه شمسی ندارد (چون تقویم اعراب بر اساس ماه قمریست)، واقع شدن رویدادهای فرخنده‌ای مانند تولّد امام علی(سیزده رجب) با آن شکل معروف در کعبه، مستند بودن آن را زیر سؤال می‌برد. بر اساس محاسبات نجوم قدیم هم در ایران، ظاهرا قدیمی‌ترین منبعی که به نحوست سیزده اشاره کرده، آثار الباقیه ابوریحان بیرونی است که تنها روز سیزدهم تیر ماه را نحس خوانده است و نه ...