مهران! ممنون از این لینکت! حالا مدعیان آذربایجان تشریف بیارن و تو ضیح بدن کی "آذربایجان" دوپاره شده؟ آیا این جمهوری "آذربایجان" فعلی ، قبلا هم به همین نام بوده یا خیر؟

برای روشن شدن علل و انگیزه نهادن نام جعلی «آذربایجان» بر اران ( یا آلبانیای قفقاز)، لازم است نظری به زمینه شکل گیری پان ترکیسم در امپراطوری عثمانی بیندازیم: اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم، در امپراطوری عثمانی دو جریان فکری قوت گرفت که یکی «اتحاد اسلام» در سطح جهان را در سر می پروراند و دیگری «وحدت ترک زبانان» سراسر جهان را مد نظر داشت که در نهایت «ترکهای جوان» به مثابه یک جریان پان ترکیستی قدرت گرفت و خواستار وحدت ترک زبانان در یک اتحادیه جهانی شد و بدین منظور در کشورها و سرزمینهای ترک زبان در صدد ایجاد احزاب و جریانات پان ترکیستی بر آمد.
از طرفی به دنبال دو قرارداد گلستان و ترکمن چای و تعیین رودخانه ارس بعنوان مرز مشترک ایران و روسیه، مسلمانان ترک زبان قفقاز که برای رهایی از زیر سلطه روسیه تزاری، از دولت قاجار ناامید شده بودند، به دولت عثمانی که هنوز قدرتی بزرگ به حساب می آمد، روی آورده بودند. «ترک های جوان» با بهره گیری از همین نفوذ در شرق قفقاز، هم زمان با جنگ جهانی اول ــ که روسیه تزاری سرگرم جنگ بود ــ حزب پان ترکیستی مساوات را بنا نهادند. پس از فروپاشی امپراطوری تزار، همین حزب برای پیشبرد اهداف پان ترکیستی مدتی بازیگر اصلی در ماورای قفقاز بود.
تورج اتابکی در کتاب «آذربایجان در ایران معاصر» می نویسد: ”افول حکومت امپراطوری روسیه، زمینه را برای پدید آمدن یک جمهوری مستقل در ماوراء قفقاز آماده ساخت. در نوامبر ۱۹۱۷ کمیسیاریای ماوراء قفقاز در شهر تفلیس برپا شد. ... ۲۲ آوریل ۱۹۱٨ منشویک های گرجی، داشناکیست های ارمنی و مساواتی های مسلمان در تلاشی جمعی هماهنگ شدند و تشکیل «جمهوری فدراتیو ماوراء قفقاز» را اعلام کردند. ... در طی آخرین جلسه کنفرانسی که به منظور دستیابی به یک مصالحه نامه با امپراطوری عثمانی برگزار شده بود، دشمنی های پنهانی بین سه عضو جمهوری فدراتیو ماوراء قفقاز، خیلی سریع آشکار شد ... پس از آن، شورای ملی گرجستان، تشکیل جمهوری مستقل گرجستان و دو روز بعد ارمنی ها به دنبال گرجی ها، استقلال جمهوری خود را اعلام داشتند. ... در ۲۷ مه ۱۹۱٨، شورای ملی مسلمانان در تفلیس برگزار شد و «اعلامیه استقلال آذربایجان» را به تصویب رسانید، جمهوری ای که قفقاز جنوبی و شرقی را در بر می گرفت. ... پذیرش نام آذربایجان برای منطقه جنوبی و شرقی ماوراء قفقاز، در ایران و آذربایجان نگرانی درست کرد. ...“ (۴)
تورج اتابکی در مورد نگرانی های موجود در ادامه می نویسد: ”در ۲۷ مه ۱۹۱٨ هنگامی که در سرزمین آن سوی ارس تا جنوب شرقی قفقاز جمهوری جدید آذربایجان برپا شد، گذاردن نام آذربایجان بر این جمهوری، در ایران و به ویژه در بین روشنفکران آذربایجانی موجب اعجاب گردید. خیابانی و پیروان دموکراتش، برای جدا نشان دادن خودشان از قفقاز، تصمیم گرفتند نام ایالت (آذربایجان) را به «آزادیستان» تغییر دهند.“

در این عهدنامه هیچ جا اسمی از "آذربایجان" برده نشده و در واقع از متن این عهدنامه می شه فهمید که در هیچ زمانی آنسوی ارس نام آذربایجان نداشته و "آذربایجان" تنها همین بخش متعلق به ایران بوده و هست.

به همین دلایل که هیچ عزیز گفت وقتی عبارت آذر بایجان شمالی و جنوبی درست هست که بپذیریم این دو یکی بودند وبعد تجزیه شدند. در مورد شرقی غربی تا حدی این درست هست (مهاباد در غربی است) ولی در مورد شمالی جنوبی این درست نیست و ماهیت تجزیه طلبانه دارد. به این معنی که القا کند که ما یکی بودیم و جدا شدیم حالا می خواهیم یکی شویم و از این حرفا...

خیلی ممنون از مهران. این یک لینک اساسی بود.
لطفاً دقت کنید به فصل 8 و اینکه فقط روسیه حق دارد کشتی جنگی در بحر خزر داشته باشد. نه آذربایجان و نه متحدش آمریکا و نه البته ایران.
در فصل 5 «اهالی» را هم همراه زمین به امپراطور روس بخشیده است!
جالب این است که در قضیه گرجستان همه خبرگزاری ها مرتب می گفتند که روسیه 200 سال پیش گرجستان را به خود ضمیمه کرده. انگار که دویست سال پیش گرجستان کشور مستقلی بوده. هیچ کس هم اسمی از ایران نمی برد.

زنده یاد دهخدا ذیل کلمه ی "آذربایجان" می نویسه که " نامي است که امروز بولايت ارّان (جزئي از آذربايجان قديم ) داده اند." به این معنا که ولایتی از مجموعه ی ولایات آذربایجان با جدا شدن از بدنه ی اصلی نام کل رو به خودش داده.

باز هم از مرحوم دهخدا درباره ی موقیعت جغرافیایی منطفه:
"آذربايجان در قديم از شمال به ارّان و از جنوب غربي به آشور و از مغرب بارمنستان و از مشرق بدو ايالت مغان و گيلان محدود ميشده و پاي تخت آن شهر گنجک بوده است در تخت سليمان در جنوب شرقي مراغه و عرب آن را کزنا و يونانيان گازا ميناميده اند. و آذربايجان فعلي محدود است از شمال برود ارس و از مغرب بارمنستان و کردستان ترکيه و از جنوب بکردستان و خمسه و از مشرق بکوههاي طالش و مغان ."

به بحث خوش اومدی باربد عزیز

جالب این است که در قضیه گرجستان همه خبرگزاری ها مرتب می گفتند که روسیه 200 سال پیش گرجستان را به خود ضمیمه کرده. انگار که دویست سال پیش گرجستان کشور مستقلی بوده. هیچ کس هم اسمی از ایران نمی برد.

گرجستان تو معاهده ی قبلی یعنی گلستان ضمیمه روسیه تزاری شد.

در فصل 5 «اهالی» را هم همراه زمین به امپراطور روس بخشیده است!

در اون زمان مردم "شهروند" نبودن "رعیت" بودند. ینابر این ولی می تونست اونا رو روی زمین ببخشه. همین مساله سرونت ها تو روسیه هم بود.

من این جمله ام را پس می گیرم چون به خودم نمی تونم اجازه بدم که در مورد میهن پرستی این مرد قضاوت کنم.
این کامنت توسط majnown در ۲۳ مهر ویرایش شد

با این حال این هم نشانی از خود دهخدا که بر حاکمیت شروان شاهان دلالت می کنه. این خاندان ایرانی را شاه عباس برانداخت تا آنان را به دین اسلم مشرف کند.
http://directory.persia-cms.com/000152.php

دهخدا مرجع مناسبی برای ارجاع در این زمینه نمی تواند باشد. می دانید که دهخدا متاثر از چپ بوده.

دهخدا از این نظر برام جالب بود که فاصله ی زمانی بالنسبه کمی با عهدنامه داره.

خیلی عالی بود . واقعا لازمه خیلی ها از تاریخ ایران بدونن

با این حال این هم نشانی از خود دهخدا که بر حاکمیت شروان شاهان دلالت می کنه. این خاندان ایرانی را شاه عباس برانداخت تا آنان را به دین اسلم مشرف کند. http://directory.persia-cms.com/000152.php

این بحث عجیبی مجنون عزیز می ترسم اگر این جا بهش بپردازیم پراکنده بشیم. اگه می تونی یه لینک از این سلسله های ایرانی بذار تا زیر اون بحث بشه. فقط اینو بگم که عده ای معتقد هستند که بعد از حمله ی اعراب دیگه کشوری به نام ایران وجود نداشته و ولایات مستقل مختلف در جاهای مختلف فلات ایران حکمرانی می کردن تا زمانی که صفویه دوباره ایران رو یکپارچه می کنه.

دهخدا از این نظر برام جالب بود که فاصله ی زمانی بالنسبه کمی با عهدنامه داره.

هم زمان هم هست با قایله آذربایجان