چرا اهواز به دست فارس ها افتاد؟

فرض کنید شیخ خزعل پارلمان تاسیس می کرد و انتخابات آزاد برگزار می کرد. فرض کنید قبایل عربی اختلافات ابتدایی خود را کنار می گذاشتند و متحد می شدند. فرض کنید ارتش منظم تاسیس می شد و با کشورهای همسایه پیمان اتحاد بسته می شد و کشورهای همسایه واقعاٌ کشورهای مستقلی بودند و بر سر این پیمان ها می ایستادند. فرض کن شیخ های ما به جای مسموم کردن همدیگر با قهوه، چهار تا روزنامه منتشر می کردند و ادیبان ما بجای دعوا بر سر قافیه و وزن، چهار تا شعر از موج نوی اروپا ترجمه می کردند که شاید افق فکر ما کمی گسترده می شد. فرض کنید انقلاب 1917 روسیه شکل نمی گرفت و سیاست سرخ کردن جهان در پیش گرفته نمی شد. فرض کنید که قبایل اهوازی بر اثر یک فتوای مذهبی از نجف بر ضد بریتانیا متحد نمی شدند. یا حداقل وقتی فارس ها آمدند و شیخ خزعل را بردند به همان اندازه که در جهاد، در مقابل بریتانیایی ها ایستادند، در مقابل فارس ها هم می ایستادند. فرض کنید ما چند فیلسوف هم در کنار اینهمه ملا و دعا نویس و سید در اهواز داشتیم. و دیود هیوم بجای ادینبورو در اسکاتلند از گسبه می آمد و ما فلسفه انسان مدار را به جهان تقدیم می کردیم. فرض کنید شیخ خزعل وقتی رضا شاه در ایران به قدرت رسید کسی را به تهران می فرستاد تا او را به قتل برساند. فرض کنید وقتی رضا شاه آمد، شیخ ...